"De Grand Prix jaren 1973 - 1978 nog zonder de BRIET"

bestaat uit 5 pagina's 

 

In de jaren dat Jack nationaal aan de weg begon te timmeren werd er uiteraard ook al internationaal flink gevochten op de Europese circuits. In die tijd blies Nederland ook nog een aardig woordje mee in de lichtste klasse, de 50cc, met wereldkampioenschappen voor Jan de Vries ('71 en '73) en Henk van Kessel ('74). De Vries behaalde in zijn carrière totaal 14 overwinningen in de lichtste klasse en Henk van Kessel 7 stuks. Helaas wisten ze beiden nooit hun eigen GP, de TT van Assen te winnen. De enigen die dit wel voor elkaar kregen, zijn:

  • 1930  Piet van Dinter in de 175cc klasse
  • 1948  Dick Renooy in de 125cc klasse
  • 1968  Paul Lodewijkx in de 50cc klasse
  • 1977  Wil Hartog in de belangrijkste klasse, de 500cc
  • 1980  Jack Middelburg in de belangrijkste klasse, de 500cc
  • 1987  Egbert Streuer/Bernard Schnieders in de zijspanklasse
  • 1989  Hans Spaan in de 125cc klasse
  • 1991  Egbert Streuer/Peter Brown in de zijspanklasse

Wereldkampioenen 1972

1972_wereldkampioenen_02.jpg (92307 bytes) 1972_wereldkampioenen.jpg (137885 bytes) 1972_wereldkampioenen_01.jpg (137557 bytes)

1973_wereldkampioen_50cc_Jan_de_Vries_met_Jr..jpg (130131 bytes)

GP resultaten Jan de Vries

Eindstand klasse jaar merk motor punten aantal winst
10e 50cc 1968 Kreidler 3

-

4e 50cc 1969 Kreidler 73

(3x 2e) (2x 3e)

5e 50cc 1970 Kreidler 66

(1x 1e) (2x 2e) (1x 3e)

35e 125cc 1970 MZ 4

-

1e 50cc 1971 Kreidler 97

(5x 1e) (1x 2e) (1x 3e)

2e* 50cc 1972 Kreidler 99

(3x 1e) (3x 2e) 

1e 50cc 1973 Kreidler 75

(5x 1e)

* In 1968 waren Phil Read en Bill Ivy gelijk geëindigd in de 125cc klasse, zelfde aantal pnt., zelfde aantal overwinningen en 2e plaatsen. Indertijd had en men besloten dat degene die de snelste tijden aan het einde van de race had, de kampioen zou zijn. Dit werd Read, in 1972 overkwam het Jan de Vries met Angel Nieto en werd Nieto wereldkampioen. 

In eind jaren 60 en begin jaren 70 werd de dienst in de zwaardere klassen uitgemaakt door het Italiaanse merk MV-Agusta en dan vooral doordat ze ook de beste coureurs tot hun beschikking hadden, nl. veelvoudig wereldkampioen Giacomo Agostini en in mindere mate Phil Read. Zij hadden echter begin jaren 70 zware tegenstand gekregen, in de 250cc en 350cc, van de populaire Fin Jarno Saarinen en de Italiaan Renzo Pasolini. Deze 2 illustere rijders kwamen echter beide om tijdens de Grand Prix op Monza van 1973. Dit was in die tijd een grote aderlating voor de wegracerij. Phil Read had het WK-500cc gewonnen in 1973, terwijl Agostini dit van 1966 t/m 1972, 7 jaar achter elkaar had gedaan! Phil Read zou het WK in 1974 nogmaals winnen en Ago voor het laatst in 1975. Ago zou ook 7 jaar achter elkaar kampioen worden in de 350cc, nl. van 1968 t/m 1974. Phil Read won ook de titel in de 250cc klasse 4 maal op Yamaha. MV-Agusta was overigens deels eigendom van een heuse Italiaanse Graaf, Corrado Agusta. Echter de Italiaanse staat had 51% van de aandelen.

1973_Sheene_F750_kampioen.jpg (164817 bytes)In 1973 werd er voor het eerst in de 750cc klasse, vond ik altijd een prachtige klasse, om een wereldkampioenschap gereden, de zogenaamde Formule 750 klasse. Deze klasse was nog geen officiële WK-kampioenschapsklasse. Dat zou het alleen van 1977-1979 zijn. Daarna was het al weer over, omdat de fabrieken het niet met de 'normale' GP's konden combineren en de 500cc was nu eenmaal het belangrijkste (en nog steeds, al heet het nu MotoGP). Mijn favoriet, na Jack, Barry Sheene won deze klasse in 1973, de niet officiële uitvoering dus. Er werden 7 races gereden, met 7 verschillende winnaars, wat de spanning in deze klasse al aangeeft. De winnaars waren, buiten Barry, Jarno Saarinen, John Dodds, Jack Findlay,1973_Sheene_F750_achter_Woods_en_voor_Dodds_en_Braun.jpg (129049 bytes) Teuvo Länsivuori, Paul Smart (zwager van Sheene) en Stan Woods. De Australiër John Dodds had net zoveel pnt. als Sheene, maar je mocht in die tijd je 3 slechtste resultaten aftrekken, waarna ze beide dus evenveel pnt. hadden, maar Sheene had ook nog een 5e resultaat. De races werden altijd over 2 manches verreden.

In 1973 was aan de andere kant van de oceaan een 22 jarige Amerikaan begonnen aan zijn motorsportopmars. Zijn naam: Kenny Roberts. Hij was kampioen geworden in het AMA kampioenschap. Voor het veroveren van deze titel moest je erg veelzijdig zijn. Je moest nl. uitblinken in verschillende vormen van motorsport. De competitie omvatte wedstrijden in diverse takken, met name, dirttrack races op 800m en 1600m banen (ovaalvormige harde zandbanen), shorttrack races, TT races (harde zandbanen met vele bochten en springschansen) en dan uiteraard wegraces. In 1970 begon Kenny mee te doen aan het nieuwelingen AMA kampioenschap en won dit direct. Daarna pakte hij een paar keer het junior kampioenschap en dus in 1973 het belangrijkste. Hij werd begeleidt door Kel Carruthers van Yamaha, die zelf ooit wereldkampioen in de 250cc klasse was geweest. Hij stoomde Kenny klaar voor het echte werk en daar zouden ze in Europa nog wel achter komen! Hij had evenals veel van zijn landgenoten (Wayne Rainey en vooral Eddie Lawson) en de Australiër Michael Doohan alleen een vervelend trekje en dat was dat hij een "hekel" aan het circuit van Assen had. Het was allemaal te smal, maar ja die Amerikanen en Aussies denken nu eenmaal dat alles groot moet zijn, om goed te zijn. Hij introduceerde in Europa het driften met het achterwiel, evenals de Amerikanen na hem, zoals Mamola, Spencer, Lawson, Rainey, om er een paar te noemen. De Amerikanen werden grootgebracht op dirt-track banen, waar ze het glijden door de bochten tot kunst verheven. 

1973_Roberts_AMA_.jpg (128746 bytes)     Kenny Roberts, de toekomstige "King".       1973_Roberts_AMA.jpg (81532 bytes)                  Kenny_Roberts_dirttrack.jpg (194415 bytes)

 

 1973_jarno_saarinen_500cc_Yamaha.jpg (39909 bytes)          1973_daytona_Saarinen.10_wint.jpg (73261 bytes)

Jarno en Soili Saarinen (boven en onder)

GP resultaten Jarno Saarinen 

Eindstand klasse jaar merk motor punten aantal winst
4e 250cc 1970 Yamaha 57

(2x 3e)

3e 250cc 1971 Yamaha 67

(1x 1e) (1x 2e) (2x 3e)

2e 350cc 1971 Yamaha 63

(2x 1e) (1x 2e) (1x 3e)

1e 250cc 1972 Yamaha 122

(4x 1e) (2x 2e) (3x 3e)

2e 350cc 1972 Yamaha 97

(3x 1e) (2x 2e) (2x 3e)

4e 250cc 1973 Yamaha 45

(3x 1e)

7e 500cc 1973 Yamaha 30

(2x 1e) 

7e 750cc 1973 Yamaha 15

(1x 1e) 

Jarno was geboren in 1945 in Finland. Hij studeerde om een ingenieur te worden alvorens hij zich toelegde op ijsraces op de leeftijd van 20 jaar, voor hij overstapte naar de wegrace. Hij won zes Finse kampioenschappen wegraces op een 125cc Puch en 250cc en 350cc Yamaha's. Vanaf 1970 nam hij deel aan GP's op een 125cc Puch en 250cc Yamaha en maakte snel naam als veelbelovende jonge Fin. Het duurde niet lang alvorens hij "Vliegende Fin" genoemd werd. Door de Finnen werd hij "Paroni", baron, genoemd. In 1971 behaalde hij een 3e plaats in de eindstand van het 250cc wereldkampioenschap ondanks een slechte reeks in het begin van het seizoen. Voor 1972 kreeg hij steun van de Yamahafabriek en won het 250cc wereldkampioenschap. Hij bereed ook de nieuwe met water gekoelde Yamaha 350cc. Hij won diverse GP's in beide klassen door ook Agostini te verslaan. Hij hield er wel een vrij wilde rijstijl op na. In 1973 liet Jarno de 350cc klasse voor wat het was en stapte over naar de Koningsklasse. In Maart 1973 won hij Daytona op een 350cc Yamaha en herhaalde deze triomf in Imola in de 200 milesrace. In Frankrijk won Jarno de 500cc op de nieuwe  Yamaha en gaf MV-Augusta hiermee het nakijken, ook won hij de 250cc race. In Oostenrijk won hij opnieuw de 250 en 500cc races. In Duitsland won hij de 250, maar viel uit in de halveliterklasse. Zes GP's gereden en 5 gewonnen!, maar toen was daar de volgende GP op Monza.....

       

Jarno (links) als winnaar van Daytona 200 in 1973, naast Kel Carruthers

Het overlijden van Jarno, samen met die van Renzo Pasolini in Monza op 20 Mei 1973 was een grote tragedie die de motorrijderswereld schokte. Zelden ontving een coureur zoveel adoratie en bereikte zo veel op het circuit in een dergelijke korte tijd. ook al worden deze verhalen door de overlevering steeds mooier en beter, maar Jarno was en is een echte racelegende. Jarno stierf de dood van een held op het circuit. Jarno reed 3,5 seizoen mee in de GP's en zijn spectaculaire rijstijl maakte hem immens populair. De Italiaanse Grand Prix van 1973 verliep dramatisch voor Jarno. Het circuit was al niet populair door zijn stalen vangrails met hier en daar wat strobalen. In de 350cc verloor de motor van Walter Villa een flinke hoeveelheid olie. Hij reed de pits in, maar zijn mensen stuurden hem terug de baan op, omdat er nog maar 1 ronde te rijden was. Hij reed de ene ronde nog om als 5e te finishen, maar had een flink oliespoor op de baan achtergelaten.

Een journalist, Christian Lacombe zag de hoeveelheid olie op de baan en benaderde de baanofficials om het schoon te maken. In plaats daarvan riepen zij de politie en dreigden hem van het parcours te verwijderen. De coureur John Dodds confronteerde de hoofdofficial met het oliespoor en werd ook bedreigd met de politie. John waarschuwde zo veel mogelijk coureurs, maar sprak niet met o.a. Jarno. Pasolini had zelf ook aan de 350cc deelgenomen, maar wist niets van de olie op de baan. Het was onvoorstelbaar dat iedereen van start ging aan de kwartliterrace, maar er was in die tijd ook nog geen woordvoerder of iets dergelijks. Bijna onmiddellijk gebeurde de ramp. Pasolini ging onderuit op de olie in de eerste bocht en viel met fatale gevolgen. De volgende was Saarinen die hem niet kon vermijden en ook viel. Hideo Kanaya miste de gevallen rijders, maar knalde wel in de strobalen. Nog eens een dozijn coureurs raakten verwikkeld in de ramp die voortvloeide uit de crashes. De meesten raakten hierbij gewond. De organisatoren lieten nog twee ronden rijden alvorens in te grijpen.......Jarno Saarinen en Renzo Pasolini waren niet meer.......  

Jarno Saarinen

1973_Renzo_Pasolini_voor_Kent_Andersson_125cc.jpg (41700 bytes)  1973_assen_Teuvo_Lansivuori_Ago_en_Phil_Read.jpg (69081 bytes)  1973_Agostini.jpg (46394 bytes)  1973_Agostini_op_MV-Agusta.jpg (50753 bytes)  1973_Marcel_Ankone.jpg (47699 bytes)  1973_Phil_Read_op_MV.jpg (156615 bytes)

1973_Assen_.jpg (207732 bytes)

 

1973, Hockenheim 500cc o.a. 12. Hideo Kanaya 1. Giacomo Agostini         29. Phil Read 2. Jarno Saarinen

 

1973 Assen 500cc podium 500cc,  1e Phil Read, beste Nederlander Wil Hartog (4e)

 

1973, 250cc Tsjecho-Slowakije podium

2e Michel Rougerie

1e Dieter Braun (wereldkampioen)

3e Teuvo Länsivuori

 

Daytona 1973 beide coureurs overleefden de vlammenzee, Mark Brelsford (1) en Larry Darr.. 

 

Wereldkampioenen 1973

1973_wereldkampioenen_02.jpg (89239 bytes) 1973_wereldkampioenen.jpg (138449 bytes) 1973_wereldkampioenen_01.jpg (151645 bytes)

1974

Giacomo Agostini, 29 jaar, 13 voudig wereldkampioen op MV, stapte tot ieders verrassing in 1974 over naar Yamaha. De reden was dat Ago graag ook wedstrijden in Amerika wilde rijden en MV daar geen bruikbare motor voor had. Echter ook de wat mindere resultaten de laatste jaren speelden een grote rol. Hij benaderde zelf Yamaha en nadat die eerst ongelovig hadden gereageerd, maar toen eenmaal doorhadden dat het hem ernst was, was de deal snel rond. Bij Yamaha zou hij steun krijgen van Teuvo 'Tepi' Länsivuori en John Dodds in de 350cc en 500cc klasse. In de F750cc klasse zouden zijn secondanten Chas Mortimer en Bruno Kneubühler worden. Ze namen het in hem Italië heel erg kwalijk dat hij de Italiaanse fabriek 'in de steek' liet. Zijn debuut in Amerika tijdens de Daytona 200 werd direct een megasucces, voor het eerst aan de start in Amerika, voor het eerst op een Yamaha 750 en dan direct winnen! Er waren 116 inschrijvingen en zoals altijd konden er 'maar' 80 van start gaan in de race, in 2 groepen van 30 en 1 groep van 20 coureurs. 1974_daytona-team_Kostwinder_Bron_Hartog.jpg (94977 bytes)Wil Hartog had een 40e startpositie (op een 350cc), Rob Bron een 64e en Jan Kostwinder de 80e en laatste! Hartog eindigde als 27e en de andere 2 Nederlanders vielen uit. Kenny Roberts werd 2e achter Agostini. Agostini had niet veel plezier meer na de race van zijn supersnelle Yamaha, want die werd direct verkocht. In Amerika hanteerde AMA een leuke regel, de winnende machine MOEST verkocht worden aan degene die er het eerste bod op uit bracht na de race. Deze gelukkige was de Fransman Patrick Pons, hij kocht voor slechts 5000 dollar de winnende motor. Yamaha probeerde hem nog terug te kopen, maar daar trapte Pons niet in. Patrick zou een paar jaar later wereldkampioen worden in de F750cc klasse en helaas op jonge leeftijd tijdens de 500cc GP race op Silverstone in 1980 om het leven komen.

  1974_Agostini.jpg (56094 bytes)

1974_Ago_naar_Yamaha.jpg (99970 bytes)  1974_ago_wint_Daytona.jpg (68823 bytes)  1974_Ned._top_Rob_Bron_Wil_Hartog_en_Jan_Kostwinder.jpg (32212 bytes)  1974_Daytona_Rob_Bron.jpg (45623 bytes)  1974_Daytona_Jan_Kostwinder.jpg (46530 bytes)  1974_Daytona_Wil_Hartog.jpg (46157 bytes)  1974_Daytona_1.Kenny_roberts_7.Barry_Sheene_9.Gary_Nixon_en10.Ago.jpg (59458 bytes)

1974_Barry_Sheene_en_Gary_Nixon_Daytona_.jpg (75861 bytes)  1974 Suzuki Racing Team..jpg (183027 bytes)



Er werden in deze jaren ook wedstrijden verreden tussen Engelse en Amerikaanse teams. De zogenaamde TRANSATLANTIC races. Dit jaar vonden deze wedstrijden voor de 4e maal in successie plaats en wel in het paasweekend op de circuits van Brands Hatch, Mallory Park en Oulton Park. De Engelsen hadden de 3 voorgaande edities gewonnen, maar nu leek het erop dat de Amerikanen aan het langste eind zouden gaan trekken, want ze kwamen echt met een topteam naar Engeland. De teams bestonden uit 8 coureurs.

Amerika Engeland
Kenny Roberts Barry Sheene
Dave Aldena Paul Smart
Gary Nixon Barry Ditchburn
Gene Romero Stan Woods
Jim Evans Peter Williams
Yvon Duhamel Dave Croxford
Gary Fisher Mick Grant
Art Baumann Percy Tait

 

 

1974_Kenny_Roberts_individueel_winnaar.jpg (106346 bytes)  1974_Brands_Hatch_Barry_Sheene.jpg (52146 bytes)

Op alle 3 de circuits werden 2 manches verreden. De uitslag op Brands Hatch was 145 - 127 GB - USA, het werd het weekend van Kenny Roberts, tijdens de 1e manche werd hij 2e achter Paul Smart en voor Barry Sheene en dit ondanks een gebarsten waterslang. Ook in de 2e manche werd hij 2e, dit keer achter Duhamel (eigenlijk een Canadees). Op Mallory Park won Kenny met machtsvertoon beide manches voor Barry Sheene. Bij de start op Oulton Park hadden de Amerikanen 36 punten achterstand die ze nog terug wisten te brengen tot slechts 14. GB - USA, 415 - 401 punten. De 1e manche won Sheene voor Roberts en de 2e was precies andersom. Individueel was de uitslag:

  1. Kenny Roberts
  2. Barry Sheene
  3. Stan Woods
  4. Gene Romero
  5. Gary Nixon
  6. Barry Ditchburn

1974_TT_Ago_teuvo_Lansivuori_en_Gianfranco_Bonera_op_mijn_favoriete_stukje_assen_de_strubben.jpg (294897 bytes) 1974_Barry_Sheene.jpg (88860 bytes)

ago.jpg (132220 bytes)

1974_ago_.jpg (144901 bytes) Wil_Hartog_1974.jpg (172606 bytes) 1974_TT-350cc_Winnaar_Giacomo_Agostini_met_beste_Nederlander11e_Piet_vd_Wal.jpg (147364 bytes) 1974_Takazumi_Katayama.jpg (85546 bytes)
1974_Ago_350cc.jpg (86072 bytes) 1974_Barry_Sheene_Suzukiblok.jpg (120237 bytes) 1974_Zweden_350cc_Lansivuori_Mick_Grant_Dieter_Braun_en_Patrick_pons.jpg (47390 bytes) 1974_ned.kampioen_500_Piet_vd_Wal_zou_later_nog_vele_gevechten_met_Jack_uitvechten.jpg (77096 bytes)

  1974_ago.jpg (137939 bytes)

1974, start Oostenrijk 500cc 8. Dieter Braun  1. Phil Read  43. Gianfranco Bonera  11. Barry Sheene       2. Giacomo Agostini  39. Michel Rougerie

       

1974, Barry Sheene & Kenny Roberts

 

           GP Zweden         

Wereldkampioen    50cc 1974 Henk van Kessel, (Nederland)  
Wereldkampioen  125cc 1974 Kent Andersson, (Zweden
Wereldkampioen  250cc 1974 Walter Villa (Italië)
Wereldkampioen  350cc 1974 Giacomo Agostini, (Italië)
Wereldkampioen  500cc 1974 Phil Read, (Gbr)

   

1975 - 1978